Bộ Xây dựng đề xuất chung cư xây mới phải tách riêng khu vực để xe điện, cách xe xăng 2m, ưu tiên an toàn cháy nổ.
An Toàn Cháy Nổ Với Xe Điện Trong Chung Cư: Bộ Xây dựng Đề Xuất Quy Định Chi Tiết Mới
Trước tốc độ tăng trưởng vượt bậc của xe điện tại Việt Nam, đặc biệt là ở các đô thị lớn, Bộ Xây dựng vừa công bố dự thảo sửa đổi Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nhà chung cư. Dự thảo này bổ sung các quy định cụ thể nhằm đảm bảo an toàn cho việc đỗ, sạc và đổi pin xe điện trong các dự án căn hộ. Động thái này nhằm giải quyết khoảng trống pháp lý hiện hành, vốn tiềm ẩn nhiều rủi ro cháy nổ và gây khó khăn trong công tác quản lý tại các tòa nhà.
**Quy Định Cho Chung Cư Mới Và Hiện Hữu**
Theo dự thảo, đối với các dự án chung cư được xây dựng mới, chủ đầu tư sẽ có nghĩa vụ bắt buộc bố trí khu vực đỗ xe dành riêng cho phương tiện chạy điện. Diện tích này sẽ được tính vào tổng quy mô chỗ để xe chung của tòa nhà. Các khu vực đỗ xe điện cần được thiết kế gần các lối ra vào, đảm bảo hệ thống thông gió hiệu quả, lắp đặt camera giám sát tích hợp chức năng phát hiện và báo cháy sớm, đồng thời phải tạo điều kiện thuận lợi cho lực lượng phòng cháy chữa cháy tiếp cận khi có sự cố. Đặc biệt, khu vực này phải giữ khoảng cách tối thiểu 2 mét so với nơi đỗ xe sử dụng nhiên liệu xăng. Trong trường hợp không thể đáp ứng khoảng cách an toàn này, chủ đầu tư phải xây dựng tường hoặc vách ngăn cháy có chiều cao ít nhất 2 mét để đảm bảo an toàn.
Đối với các chung cư đã đi vào hoạt động, việc sắp xếp khu vực đỗ xe điện sẽ phụ thuộc vào không gian và hạ tầng kỹ thuật thực tế của từng dự án. Tuy nhiên, mọi giải pháp đều phải tuân thủ đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật về an toàn như đối với dự án mới.
**Yêu Cầu Chi Tiết Cho Trạm Sạc Và Đổi Pin**
Về trạm sạc xe điện, dự thảo quy định rõ chỉ được đặt tại tầng hầm 1 hoặc tầng bán hầm trong khuôn viên dự án đã được cấp phép. Nếu chủ đầu tư có nhu cầu bố trí trạm sạc ở các tầng hầm sâu hơn, họ phải trình bày các giải pháp kỹ thuật bổ sung và cần có sự chấp thuận của cơ quan chức năng có thẩm quyền. Khu vực sạc cần nằm gần lối ra vào và được tách biệt hoàn toàn khỏi các khu chức năng khác của tòa nhà. Đặc biệt, khu vực sạc ô tô điện và xe máy điện phải được phân chia riêng biệt, với khoảng cách tối thiểu 2 mét giữa hai loại hình này.
Dự thảo cũng giới hạn số lượng phương tiện tại mỗi khu sạc: không quá 20 chỗ đối với ô tô điện. Diện tích mỗi khoang cháy (vùng được ngăn cháy) không vượt quá 1.500 m2 nếu ở trên mặt đất và 1.000 m2 nếu ở trong hầm. Các khoang cháy này phải được ngăn cách bằng tường chống cháy hoặc khoảng trống an toàn. Với xe máy điện, mỗi khu sạc có thể chứa tối đa 150 chỗ, với diện tích khoang cháy tối thiểu 500 m2 (trên mặt đất) hoặc 300 m2 (trong hầm). Công suất thiết bị sạc lắp đặt trong hầm không được vượt quá 22 kW.
Riêng đối với các trạm đổi pin cho xe điện, Bộ Xây dựng quy định không được phép bố trí bên trong tòa nhà chung cư. Thay vào đó, chúng phải được đặt tại các vị trí an toàn, cách lối thoát hiểm tối thiểu 3 mét. Nếu có vách ngăn không cháy, khoảng cách này có thể rút xuống còn 1 mét. Các khu vực đổi pin cũng phải được trang bị camera giám sát, kết nối tín hiệu về phòng trực 24/24 và có đủ bình chữa cháy chuyên dụng phù hợp với đặc tính của pin.
**Nghiêm Cấm Hành Vi Sạc Xe Điện Cá Nhân Trong Tòa Nhà**
Để đảm bảo an toàn tối đa, dự thảo cũng đưa ra các quy định cấm đối với cá nhân cư dân: không được sạc xe điện tại sảnh, hành lang hay các đường thoát nạn của chung cư. Việc mang pin hoặc xe điện vào thang máy hay căn hộ cũng bị nghiêm cấm, đồng thời không được tự ý kéo dây điện từ căn hộ ra ngoài để sạc xe.
**Cơ Sở Phát Triển Quy Chuẩn Mới**
Bộ Xây dựng cho biết các đề xuất này được xây dựng dựa trên khảo sát thực tế tại Việt Nam và tham khảo kinh nghiệm, quy chuẩn của nhiều quốc gia tiên tiến như Nga, Trung Quốc. Thống kê hiện nay cho thấy Việt Nam có khoảng 6,7 triệu ô tô, trong đó 3% là xe điện; và 70 triệu xe máy, với 4,3% là xe điện. Tỷ lệ phương tiện điện dự kiến sẽ tiếp tục tăng nhanh, đặc biệt tại các đô thị lớn, tạo ra nhu cầu cấp thiết về hạ tầng đỗ và sạc điện an toàn.
Quy chuẩn hiện hành của Việt Nam mới chỉ tập trung vào quy định chung cho xe sử dụng nhiên liệu hóa thạch, thiếu vắng các yêu cầu kỹ thuật riêng biệt cho xe điện trong chung cư. Điều này đã dẫn đến tình trạng mỗi tòa nhà tự ban hành quy định riêng, thiếu đồng bộ và tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ cao. Đơn cử tại TP.HCM, có nơi cấm tiệt xe điện dưới hầm, nơi chỉ cho gửi xe máy điện, hoặc buộc đỗ tạm ở tầng trệt thay vì hầm kín. Do đó, Bộ Xây dựng nhấn mạnh dự thảo không chỉ đáp ứng xu thế phát triển tất yếu của xe điện mà còn là nền tảng để các quy định quản lý liên quan khác được áp dụng một cách đồng bộ và hiệu quả.
Việc ban hành quy chuẩn mới được kỳ vọng sẽ tạo ra hành lang pháp lý vững chắc, giúp quản lý và phát triển hạ tầng xe điện trong các khu dân cư một cách an toàn, minh bạch, góp phần vào sự phát triển bền vững của đô thị và bảo vệ tính mạng, tài sản của cư dân.
